https://ds.sndu.ac.ir/ راهبرد دفاعی fa daily 1 Wed, 15 Mar 2023 00:00:00 +0330 Wed, 15 Mar 2023 00:00:00 +0330 https://ds.sndu.ac.ir/article_2350.html چکیده هدف این مطالعه، بررسی چگونگی ایجاد فرصت کارآفرینی سربازان در دوران سربازی است. برای دستیابی به این هدف، با رویکرد کیفی و روش توصیفی تحلیلی، جمع‌آوری اطلاعات از طریق مطالعه کتابخانه‌ای انجام و با جمع‌بندی و اجماع نقطه نظرات و بر اساس خرد جمعی تعدادی از اساتید و خبرگان، چارچوب مناسب با در نظر گرفتن رویکرد نوآورانه در حل مسائل از یک‌سو و از سوی دیگر مهارت افزایی و افزایش روحیه کارآفرینی، دو معیار اساسی «شناخت مسئله» و برخورداری از «ظرفیت» لازم برای حل آن احصاء شد. یافته‌ها نشان می‌دهد دوران سربازی، از یک‌سو فرصت مناسبی برای استفاده از ظرفیت و توانمندی دانشی آن‌ها به‌واسطه تنوع و تکثر در ایجاد فرصت و یا حل مسائل نیروهای مسلح، و از سوی دیگر به‌واسطه فراهم نمودن بسترهای لازم توسط نیروهای مسلح می‌تواند باعث افزایش دانش، مهارت، توانمندی و ظرفیت کارآفرینی و اشتغال سربازان گردد. با این نگاه، ضمن ارائه الگوی سه مرحله‌ای برای توسعه کارآفرینی سربازان، شامل بسترسازی برای کارآفرینی، هدایت کارآفرین در مرحله عمل و نهایتاً تثبیت و نهادینه نمودن کارآفرینی، روش‌های چهارگانه « پذیرش سرباز بر اساس خوداظهاری پیشین»، «پذیرش سرباز بر اساس جمع سپاری باز»، « پذیرش سرباز بر اساس جمع سپاری محدود» و «پذیرش سرباز بر اساس خوداظهاری پسین» به‌عنوان روش‌های جذب سربازان ارائه گردید.     https://ds.sndu.ac.ir/article_2355.html میزان و کیفیت ثبات و امنیت جامعه، خروجی حکمرانی امنیتی است. هدف این مقاله، تبیین پیامدهای اقتصاد سیاسی رانتی بر حکمرانی امنیتی است. حکمرانی امنیتی از مهم‌ترین مقوله‌هایی است که دولتمردان نباید نسبت به آن غلفت نمایند. مسئله این پژوهش آن است که تا کنون تحقیقی منسجم با روش‌های علمی در مورد پیامدهای اقتصاد سیاسی رانتی بر حکمرانی امنیتی انجام نشده است. هدف این تحقیق، بررسی تبعات اقتصاد سیاسی رانتی بر حکمرانی امنیتی کشورهایی با اقتصاد رانتی است. نمونه آماری این پژوهش 50 نفر از خبرگان دانشگاهی و نیروهای مسلح است که به صورت غیرتصادفی انتخاب شده‏اند. برای تعیین روایی پرسشنامه از روش روایی محتوا و توزیع دومرحله‌ای پرسشنامه استفاده شد و برای تعیین پایایی آزمون، نمونة اولیه پرسشنامه بین خبرگان پیش‌آزمون شد و به کمک نرم‌افزار SPSS میزان ضریب اعتماد با روش «آلفای کرونباخ» بزرگ‌تر از 8/0 به‌دست آمد. در ادامه با استفاده از نرم‌افزار SPSS، به‌منظور اولویت‌بندی عوامل برآمده از اقتصاد سیاسی رانتی و میزان اثرگذاری آنها بر حکمرانی امنیتی با توجه به نوع داده‌ها از آزمون‌های خی دو و فریدمن، همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه استفاده گردید. تحلیل داده‏های گردآوری‏شده بیانگر آن است که اقتصاد سیاسی رانتی، موانعی را در زمینه شکل‌گیری بسترهای مناسب، فرایند و نتایج حکمرانی امنیتی مطلوب ایجاد می‌نماید. یافته‏ها نشان می‏دهد اقتصاد سیاسی، با توجه به تأثیرگذاری متقابل بر ساختارها و فرایندها، نقش بی‌بدیلی در چگونگی شکل‌گیری و راهبری فرایندهای مرتبط با حکمرانی امنیتی دارد. حکمرانی امنیتی نیازمند تقویت «اجتماعی‌سازی قدرت» و «مردمی‌سازی امنیت» است.     https://ds.sndu.ac.ir/article_2356.html موضوع جنگ جهانی اول و دوم به دلیل گستردگی و جهانشمولی و به لحاظ تأثیرات بسیار عمیق و کلی آن در روند و سیر صعود و سقوط قدرت‌ها و پیدایش کشورها و نظام‌های جدید و نابودی برخی کشورها و نظام‌ها، تأثیرات مهمی در پیمان‌های تازة سیاسی و زندگی ملت‌ها داشته است. هدف از این پژوهش تطبیق راهبردهای نظامی به‌کار رفته در نبردهای زمینی دو جنگ جهانی اول و دوم می‌باشد. با توجه به ماهیت موضوع و در مسیر پاسخ‌گویی به سوال‌های اصلی و فرعی، در این تحقیق از روش تحلیل محتوا جهت مفهوم‌برداری از داده‌ها و به شیوه مطالعه تطبیقی جهت بررسی و تجزیه و تحلیل موضوع استفاده شده است.  از نظر نوع تحقیق در دسته پژوهش‌های توسعه­ای قرار دارد. روش و ابزار گردآوری اطلاعات و داده‌ها نیز به شیوه کتابخانه‌ای – اسنادی می‌باشد. نتایج تحقیق نشانگر آن است که در جنگ جهانی اول، آتش و در جنگ جهانی دوم، تحرک نقش اصلی را بر عهده داشته‌اند. ورود تانک در جنگ جهانی اول و هواپیما در جنگ جهانی دوم، ماهیت جنگ را در عرصه فناوری دستخوش تحول نمود. عمق میدان نبرد در جنگ جهانی دوم نسبت به اول به­دلیل افزایش برد سلاح‌ها افزایش یافت. تغییر و تحول در ابزارهای راهبردی از آتش به تحرک میل نموده و بعد چهارم جنگ یعنی اهمیت «زمان» را بیش از پیش آشکار ساخت. تنوع در روش‌های جنگیدن، مانور و قابلیت انعطاف در عرصه میدانی را عاملی برترساز معرفی نمود. اهداف فقط از جنبه نظامی خارج و با جنبه‌های متعدد سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، راهبردی و ... مورد کنکاش قرار گرفت.           https://ds.sndu.ac.ir/article_2497.html چکیده  کنفرانس‌های امنیتی ضمن دارا بودن اهدافی مشترک، دارای اهداف خاصی می‌باشند  که بر اساس نیات بازیگران، می‌تواند متفاوت ‌باشد. هدف اصلی این تحقیق، تبیین اهداف و بایسته‌های کنفرانس امنیتی برای ج.ا.ایران و ارائه یک الگو برای برگزاری آن است. پژوهش به این سئوال پاسخ می‌دهد که چه ضرورت‌هایی برای برگزاری کنفرانس امنیتی در ج.ا.ایران وجود دارد و الزامات آن کدامند و الگوی برگزاری کنفرانس امنیتی ج.ا.ایران چگونه است؟ پژوهش از نوع توسعه‌ای و کاربردی است. روش پژوهش داده‌بنیاد است که خروجی‌ها با ابزار SPSS تجزیه و تحلیل و در نهایت ترسیم الگو گردیده است. جامعه آماری 15 نفر از خبرگان به صورت هدفمند و گلوله برفی تا اشباع نظری برای مصاحبه‌های عمیق و اکتشافی انتخاب گردیدند. پژوهش حاضر نشان داد کنفرانس امنیتی برای ج.ا.ایران که دارای حکومتی قدرتمند و صاحب ایده بوده و تحت شدیدترین جنگ شناختی و ادراکی قرار دارد، ضروری می‌باشد. برگزاری این کنفرانس دارای الزاماتی است که برای ماندگاری و تأثیرگذاری، می‌بایستی به آن‌ها توجه شود. الگوی برگزاری کنفرانس امنیتی شامل : ساختار، فرایند، هدفمندی، طراحی هوشمند، جلب مشارکت هوشمند و دیپلماسی کنفرانسی می‌باشد.          https://ds.sndu.ac.ir/article_2498.html چکیده قاچاق کالا، بازرگانی غیرقانونی است که آثار اخلالی زیادی بر متغیرهای امنیتی کشور دارد و یکی از مهمترین عواملی است که نظم و امنیت اجتماعی جامعه را به مخاطره می اندازد و خسارت های مادی و معنوی فراوانی را به جامعه وارد می سازد. از سوی دیگر مهمترین نیاز هر جامعه، تأمین امنیت اجتماعی آن جامعه و افراد آن است. این پژوهش با هدف بررسی و شناسایی تأثیر قاچاق کالا بر امنیت اجتماعی در استان هرمزگان انجام شده است. جامعه آماری پژوهش شامل کارشناسان و مسئولان نیروی انتظامی استان هرمزگان که با مقوله قاچاق مرتبط بوده اند،  به صورت تمام شمار 30 نفر وبا روش نمونه گیری هدفمند و در دسترس به عنوان نمونه انتخاب گردیدند. این تحقیق با روش پیمایشی و با استفاده از ابزار پرسشنامه انجام گرفت. پس از گردآوری  پرسشنامه ها، داده ها به وسیله نرم افزار آماری spss تجزیه و تحلیل شد. ابتدا جدول های مربوط به آزمون فرضیه ها، محاسبه و سپس معادله پیش بینی مربوط به رابطه متغیرهای مستقل تأثیرگذار بر قاچاق کالا و امنیت اجتماعی محاسبه گردید. نتایج تحقیق نشان داد بین متغیرهای عوامل اقتصادی، سیاسی، ساختاری، اجرایی-مدیریتی، جغرافیایی و امنیت اجتماعی با قاچاق کالارابطه معنادار وجود دارد. از میان عوامل تأثیرگذار، عوامل اقتصادی دارای بالاترین تأثیر و عوامل سیاسی دارای کمترین تأثیر بر قاچاق کالا می باشد. تحلیل رگرسیون مرحله به مرحله نشان داد که عوامل جغرافیایی، ساختاری، سیاسی، اقتصادی و اجرایی-مدیریتی، 6/96 درصد از تغییرهای واریانس متغیر قاچاق کالا را تبیین می نمایند.     https://ds.sndu.ac.ir/article_3989.html مدیریت جهادی یعنی : «فرا گرد به‌کارگیری منابع مادی و انسانی با نگاه، احساس، روحیه و حرکت جهادی با نیت الهی و مبتنی بر علم و درایت بر مبنای نظام ارزشی اسلامی(مقام معظم رهبری) (مدظله‌العالی )» هدف این پژوهش طراحی الگوی مدیریت جهادی فرماندهان سپاه در هشت سال دفاع مقدس است. این پژوهش ازنظر هدف توسعه ای- کاربردی  بوده و از نظر چگونگی گرد آوری داده ها از نوع توصیفی- تحلیلی واز نظر روش اجرای تحقیق کیفی می باشد. روش نمونه گیری،  غیر تصادفی هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری است. گرد آوری اطلاعات مورد نیاز به صورت بررسی کتابخانه ای و میدانی است و از ابزار مصاحبه با فرماندهان و صاحب ‌نظران دوران دفاع مقدس استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل یافته ها از تحلیل محتوا و تحلیل مضمون و با بهره گیری  از نظام مقوله بندی، ابعاد ، مولفه ها وشاخص ها استخراج شد. اعتبار سنجی (روایی وپایایی) الگو از طریق  خبرگی  و از طریق محاسبه ضریب توافق کاپا کوهن به دست آمد ، پس ازحذف، تعدیل و دسته بندی کردن، چهار بعد با عنوان بعد مکتبی دارای دو مولفه (خدا محوری و ولایت مداری) وبا 15 شاخص، بعد دوم  با عنوان رفتاری دارای دو مولفه ( رفتار فردی و ویژگی های شخصیتی) و با 12 شاخص، بعد سوم با عنوان ساختاری دارای دو مولفه (تخصصی فنی و مهارتی، سازمانی مدیریتی) با 48 شاخص و بعد چهارم با عنوان زمینه ای دارای 3 مولفه (مخاطبین (پیروان)، نیازها و منابع و شرایط و اقتضائات) با 27 شاخص حاصل شد. در نهایت الگو  نیز ترسیم گردید. https://ds.sndu.ac.ir/article_3990.html وزارت دفاع آمریکا طی ابلاغ سند «راهنمای موقت استراتژی دفاع ملی» با هدف تمرکز بر تهدید چین و دفاع از خاک آمریکا، خواستار کاهش حضور نظامی ایالات متحده در مناطقی چون آسیای جنوب‎غربی شده است. باتوجه به اهمیت منطقه‎ جنوب‎غرب آسیا در معادلات جهانی و نظم ژئوپلیتیکی، بدیهی است هرگونه تصمیم‎گیری سیاسی در یکی از بازیگران اثرگذار این منطقه (اعم از بازیگران منطقه‎ای و فرامنطقه‎ای)، پیامدها و نتایجی دارد که در اتخاذ سیاست و راهبرد سایر بازیگران فعال منطقه مؤثر می‎باشد. ج. ا. ایران به‎عنوان مهم‎ترین بازیگر منطقه‎ای جنوب‎غرب آسیا، می‎تواند با شناسایی عوامل مؤثر پیش‎برنده و بازدارنده ناشی از اجرای سند مورداشاره، نسبت به بازتعریف و اتخاذ راهبردهای جدید در حوزه‎های مختلف، متناسب با تغییر رویکرد ایالات متحده به‎عنوان اصلی‎ترین بازیگر غیرمنطقه‎ای جنوب‎غرب آسیا اقدام نماید.در پژوهش حاضر؛ ضمن بررسی مفاد سند «راهنمای موقت استراتژی دفاع ملی»، عوامل داخلی و خارجی ناشی از تغییر رویکرد آمریکا و تأثیرگذار بر تبیین راهبردهای دفاعی ج. ا. ایران احصاء و سپس با استفاده از روش تحلیل میدان کرت لوین نسبت به ارائه راهبردهای دفاعی ج. ا. ایران اقدام گردیده است. این پژوهش از نوع کاربردی و رویکرد آن آمیخته با روش توصیفی- تحلیلی است. در نهایت تعداد 12 راهبرد کلان احصاء و پس از اخذ تأئیدیه از اعضای خبرگی و نخبگی در جلسه طوفان فکری ارائه گردیده است. https://ds.sndu.ac.ir/article_3991.html این پژوهش با هدف سناریونگاری تحولات آینده تربیت و آموزش نداجا انجام شده است. از نظر هدف، مطالعه حاضر «کاربردی–توسعه‌ای» و از نظر ماهیت «توصیفی–پیمایشی» با رویکرد «آمیخته» است. جامعه آماری شامل مدیران، کارشناسان و پیشکسوتان تربیتی و آموزشی نداجا بوده که در بخش کیفی ۱۱ نفر و در بخش کمی ۳۰ نفر به روش هدفمند انتخاب شدند. گردآوری داده‌ها از طریق «مطالعات کتابخانه‌ای» با ابزار فیش‌برداری و «مطالعات میدانی» با بهره‌گیری از جلسات خبرگی و پرسشنامه بسته صورت گرفت. جلسات خبرگی تا اشباع نظری ادامه یافت و روایی ظاهری و محتوایی پرسشنامه به تأیید خبرگان رسید. ضریب پایایی ابزار با استفاده از نرم‌افزار SPSS و آزمون آلفای کرونباخ 0.891 محاسبه شد که بیانگر پایایی مطلوب است. داده‌های کمی با آماره‌های توصیفی و رتبه‌بندی گزاره‌ها با روش آنتروپی شانون تحلیل گردید. سناریوها بر مبنای الگوی بهینه‌شده «شبکه جهانی کسب‌وکار» و با شناسایی عدم‌قطعیت‌های کلیدی تدوین شده و در قالب چهار سناریو «بادبان‌های برافراشته»، «دریای متقاطع»، «آرامش پیش از طوفان» و «دریای متلاطم» ارائه شد. در پایان، راهکارهای عملی برای تحقق دورنمای مطلوب نظام تربیت و آموزش نداجا نیز پیشنهاد گردید. https://ds.sndu.ac.ir/article_3993.html آینده‏پژوهی، دانش راهبردی و مهارت کلیدی برای کشف، تحلیل، طراحی و تحقق آینده است. در مقام عمل، بعضی از سازمان‏ها آینده‏پژوهی را به شکل پروژه یا اقدام مقطعی انجام داده و بعضی آن را به صورت فرایندی مستمر تعریف و اجرا می‏کنند. اما برخی از صاحبنظران معتقدند آینده‏پژوهی فراتر از اقدامات و فرایندها، پدیده‏ای پیچیده مبتنی بر باورها و رفتارهای نهادینه شده در متن و درون اعضای سازمان است که آن را فرهنگ آینده‏پژوهی می‏نامیم. مطالعات فرهنگی درخصوص آینده‏پژوهی، موضوع جدیدی است. فرهنگ آینده‏پژوهی بیانگر تمایل و عزم جدی سازمان برای حرکت فعال به سوی آینده بوده، مستلزم مولفه‏هایی نظیر: دیدگاه بلندمدت، ریسک‏پذیری، هشیاری نسبت به تغییرات، گرایش به نوآوری، است. بر همین اساس، ارزیابی فرهنگ آینده‏پژوهی می‏توان نشان دهد خصوصیات و مولفه‏‌های کلیدی آینده‏‌پژوهی تا چه حد در سازمان ساری و جاری است. این پژوهش با مطالعه نظام‏مند، به بررسی تجارب، استخراج الگوها و معیارهای مربوط پرداخته، و چهارگونه فرهنگ آینده‌‏پژوهی «آینده‏ساز پیشتاز، آینده‏‏محور دستوری، آینده‏جوی خلاق، و آینده‏گرای سنتی» را شناسایی کرد. سپس به کمک بررسی میدانی به شیوه نظرسنجی از 59 نفر از مدیران و کارشناسان ذی‏ربط ، به بررسی فرهنگ آینده‏پژوهی در سازمان‏های دفاعی پرداخته است. نتایج می‏دهد فرهنگ آینده‏پژوهی پایین‏تر از حد متوسط بوده و غالباً با مشخصات فرهنگ آینده‏گرای سنتی انطباق دارد.‏ بر اساس یافته‏های پژوهش انگاره‏ها و مولفه‏هایی همچون «ترجیح نقد به نسیه» ، «عدم تمایل به تغییر»، «مطیع و فرمانبردار بودن» و «تاکید بر نظم و انسجام» دارای بالاترین رتبه در فرهنگ آینده‏پژوهی سازمان‏های دفاعی برخوردارند. https://ds.sndu.ac.ir/article_3994.html زمینه و هدف: با تغییر ماهیت جنگ‌ها، ارتش‌های پیشرفته بیش از سه دهه است که با تغییرات اساسی در سازمان رزم خود و بهره‌برداری از فناوری‌های جدید از قابلیت‌های تجهیزات بدون سرنشین به‌ویژه پهپادها برای انجام بسیاری از وظایف و تکمیل مأموریت‌های خود استفاده می‌نمایند. بدیهی است صحنه نبرد هوایی نمی‌تواند و نباید از اهمیت برخورداری از الگویی مدون برای نحوه کاربرد آن‌ها غافل شود. بنابراین هدف از انجام این تحقیق طراحی الگوی به‌کارگیری وسایل هدایت‌پذیر از دور درصحنه نبرد هوایی است.روش‌شناسی: پژوهش حاضر از لحاظ هدف از نوع تحقیقات  توسعه‌ای کاربردی و از نظر روش جزء تحقیقات اکتشافی است. جامعه آماری کلی تحقیق، 70 نفر به‌صورت چک‌لیستی برآورد شده است، لذا حجم نمونه بر جامعه آماری منطبق و تمام‌شمار است.یافته‌ها:  با احصای ابعاد و مؤلفه‌های به‌کارگیری وسایل هدایت‌پذیر از دور در صحنه نبرد هوایی با مطالعه اکتشافی و تفکر دقیق و مستمر در مبانی نظری و ادبیات تحقیق و مصاحبه با خبرگان و ارزیابی آن‌ها از منظر معیارهای پنج‌گانه و ترکیب و اصلاح عوامل مؤثر الگوی به‌کارگیری وسایل هدایت‌پذیر از دور در عملیات هوایی تدوین گردید.نتیجه‌گیری: نتایج تحقیق نشان می‌دهد که الگوی به‌کارگیری وسایل هدایت‌پذیر از راه دور در نبرد هوایی امکان‌پذیر است. https://ds.sndu.ac.ir/article_3995.html شبکه ملی اطلاعات (شَما)، دارای مزایایی مانند افزایش سرعت دسترسی داخلی، تسریع و تسهیل در عرضه محتوا و خدمات، کاهش هزینه‌ها، فراگیر شدن دولت الکترونیک، استقلال شبکه از اینترنت در شرایط بحران و مدیریت تهدیدات امنیتی در سطوح فردی و ملی است. دستیابی به این مزایا مستلزم تأمین امنیت در این شبکه است. از سوی دیگر، تأمین امنیت فضای سایبری به‌منظور حفاظت از سرمایه‌های سایبری و صیانت از منافع ملی، در راستای تحقق امنیت ملی کشور قرار دارد و از دغدغه‌های مهم حاکمیت به شمار می‌رود. امنیت در شَما، پیش‌نیاز کارآمدی این شبکه و زمینه‌ساز تأمین امنیت پایدار در فضای سایبری کشور است. هدف اصلی این مقاله، ارائه راهبردهایی برای ارتقای امنیت شَما است. این تحقیق از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش گردآوری داده‌ها، توصیفی-تحلیلی است. در ابتدا، با تحلیل محیطی، نقاط قوت، ضعف، فرصت‌ها و تهدیدها شناسایی شد و با استفاده از روش سوآت، راهبردهای تهاجمی، تدافعی، رقابتی و محافظه‌کارانه استخراج گردید. در ادامه، با استفاده از پرسش‌نامه‌ی محقق‌ساخته، راهبردهای ارائه‌شده توسط جامعه آماری ارزیابی شده و با به‌کارگیری تکنیک تاپسیس، رتبه‌بندی راهبردها انجام گرفت. نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که به‌کارگیری الزامات امنیتی در شَما موجب افزایش تاب‌آوری آن در برابر بحران‌های سایبری از جمله قطع اینترنت، تحریم سایبری، حملات سایبری، جاسوسی و افشای اطلاعات خواهد شد و این مسئله در تأمین امنیت فضای سایبری کشور، نقشی کلیدی و برجسته ایفا می‌کند.