طراحی الگوی ارزیابی توانمندی فناوری در تولید خودروی تاکتیکی ( مقایسه یک شرکت دفاعی با صنایع مشابه دنیا)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا

2 کارشناسی ارشد مدیریت تکنولوژی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات

3 دانشجوی دکترای مدیریت تکنولوژی دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

یکی از عوامل اساسی در موفقیت به‌کارگیری فناوری برای کسب مزیت رقابتی در بنگاه‌های کشورهای در حال‌ توسعه، آگاهی و شناخت سطح قابلیت‌ها و توانمندی‌های فناورانه بنگاه و استفاده از آنها در جهت ایجاد مزیت‌های نسبی می‌باشد. از آنجا که در سطح بنگاه، چالش‌­ها به‌صورت کلی به ایجاد مزیت رقابتی پایدار برای محصولات در بازار مرتبط‌ هستند، الگویی که جهت ارزیابی توانمندی فناورانه آنها استفاده می‌شود باید قابلیت ارزیابی توانمندی فناورانه را در ابعاد قابلیت‌های فنی، عملکرد و قابلیت محصولات و توانمندی اقتصادی را به‌صورت همزمان دارا باشد. این تحقیق با هدف طراحی یک الگوی ارزیابی توانمندی فناورانه برای یک شرکت دفاعی به صورت کاربردی و توصیفی بوده و جامعه پاسخ‌دهندگان آن شامل گروه اول: کاربران و مصرف­‌کنندگان خودروهای تاکتیکی که در حدود 120 نفر ارزیابی شده و تعداد 55 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شده و گروه دوم: کارشناسان و خبرگان شرکت گفته‌شده به تعداد 10 نفر می­‌باشد. به‌منظور تهیه پرسشنامه، الگوها و دیدگاه‌های مختلف ارزیابی و با استفاده از نظر خبرگان الگوی مطلوب طراحی شد. با جمع‌بندی شاخص­‌های مطرح شده در الگوهای بالا، 7  شاخص در بعد عملکرد، 10 شاخص در بعد قابلیت‌ها و دانش فنی و 4 شاخص در بعد اقتصادی شناسایی شدند. با توجه به تجزیه‌و‌تحلیل اطلاعات مشخص شد که شرکت دفاعی موردمطالعه دارای جایگاه 19 در میان 34 شرکت (از 21 کشور) تولیدکننده خودروهای تاکتیکی می‌­باشد. در پایان با درنظرگرفتن تهدیدهای آتی راهکارهای بهبود به‌منظور حذف و یا کاهش شکاف محصولات تولیدی این شرکت دفاعی ارائه شده است.

کلیدواژه‌ها


الف. منابع فارسی

1. اثباتی، حسین، کریمیان، امیرهوشنگ و آقاپور، حمیدرضا (1388) آشنایی با مبانی و الگوهای تدوین استراتژی تکنولوژی، تهران: سازمان صنایع دفاع.

2. اطلس تکنولوژی (1369) چارچوب کلی برنامه‌­ریزی برپایه تکنولوژی، تهران: سازمان برنامه و بودجه.

3. جعفرنژاد، احمد و مروتی، علی (1385) ممیزی تکنولوژی و ارائه راهکار مناسب جهت کاهش شکاف­‌های تکنولوژی، فصلنامه علوم مدیریت ایران، دوره اول، شماره 2.

4. خلیل، طارق (1384) مدیریت تکنولوژی: رمز موفقیت در رقابت و خلق ثروت، ترجمه سیدمحمد اعرابی و داود یزدی، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.

5. خمسه، عباس و قضاتی، حمید (1392) سنجش و تحلیل توانمندی­‌های فناورانه صنایع تجهیزات سنگین (تحقیق موردی: شرکت هپکو)، دوفصلنامه توسعه تکنولوژی صنعتی، شماره 22.

6. دانایی‌فرد حسن، الوانی، سیدمهدی و آذر، عادل (1383) روش‌شناسی پژوهش کمی در مدیریت: رویکردی جامع، تهران: صفار اشراقی.

7. رادفر، رضا و خمسه، عباس (1395) مدیریت تکنولوژی (نگرش جامع بر تکنولوژی، نوآوری و تجاری­‌سازی)، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.

8. رناسی، فاطمه، حجازی، سیدرضا و بینش، مسعود (1389) ارزیابی تکنولوژی در شرکت‌های کوچک و متوسط، تهران: سازمان مدیریت صنعتی.

9. طباطبائیان، حبیب‌اله (1383) ارزیابی تکنولوژی، تهران: وزارت صنایع و معادن، مـــرکز صنایع نوین، گروه مدیریت تکنولوژی.

10. طباطبائیان، حبیب‌اله، محمدپور، مجید و نجفی، اسداله (1384) ارزیابی توانمندی تکنولوژی درسطح بنگاه، تهران: انتشارات آروین.

11. عبداله‌­زاده، سهراب (1397) رویکردی برای تدوین سند راهبردی فناوری رشته فعالیت طیور با مدل CAPTECH، فصلنامه توسعه تکنولوژی صنعتی، شماره 33.

12. علوی‌متین، یعقوب و طلوعی اشلقی، عباس (1394) سنجش توانمندی تکنولوژی صنایع استان آذربایجان شرقی و ارایه الگوی مناسب جهت بهبود و ارتقای تکنولوژی،  مدیریت بهره‌­وری، سال نهم، شماره 35.

13. فیضی، عمار و ساده، احسان (1396) اولویت­‌بندی سطح عملکرد تکنولوژیک شرکت‌­های خودروسازی ایران با استفاده از رویکرد (PANDA-FANP-FVIKOR)، فصلنامه مدیریت صنعتی دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، سال دوازدهم، شماره 41.

14. قاضی‌نوری، سروش (1383) ارزیابی فناوری، ابزار کمک به سیاست­گذاری، تهران: چاپ هما.

15. محمدی، مهدی و الیاسی، مهدی و سعدآبادی، علی‌اصغر (1394) مدیریت فناوری و نوآوری در سطح بنگاه (مدل تعالی و بلوغ مبتنی بر چارچوب جایزه ملی مدیریت فناوری و نوآوری ایران)، تهران: انجمن مدیریت فناوری ایران.

16. موسوی بایگی، سیدجواد و منصورزاده، سیدعلی (1394) ارزیابی توانمندی فناورانه، ابزاری به‌منظور سنجش و ارتقای تأمین‌کنندگان در زنجیره تأمین سایپا، پنجمین کنفرانس بین‌المللی مدیریت فناوری، تهران.

17. ندیمی، حسن (1393) خودروهای تاکتیکی و بیابانی، تهران: انتشارات شرکت پیشرو فناوری قائد.

 

ب. منابع انگلیسی

1. Arasti M.R (2005) A Classification of Methods for Technology Auditing, Working Paper, Graduate School of Management and Economics-: Sharif University of Technology.

2. Braun, E (1998), Technology in Context: Technology Assessment fot Managers, Routledge.

3. chiesa .V, Manzini. R(1998).  Organizing for Technological Colabor , R&D Management, Vol. 28, No. 3.

4. Costa. I and Queiroz S.R. (2002). Foreign direct investment and technological capabilities in Brazilian industry,  Research Policy, vol. 31, No. 8-9.

5. Kurokawa, S, Pelc, K and Fujisue, K. )2005( Strategic management of technology in Japanese firms: literature review, International Journal of Technology Management, Vol. 30, No. 3-4.

6. Lall .S.(1992) Technological Capabilities and Industrialization, World Development, vol. 20, Issue. 2.

7. Lin J and Ming J (1997) .The Research on the Measurment of Corporate Technology, journal of technology management . Vol. 13, No. 20.

8. Lindsay, J. )1999(. The Technology Management Audit, Cambridge Strategy Publications.

9. Panda. H & Ramanathan. K (1996) Technological capability assessment of a firm in the electricity sector, Technovation. Vol. 16, Issue. 10.

10. Phaal, R., Farrukh, C. & Probert, D. (2000) Developing a process for the relative valuation of R&D programmes. R and D Management, 30.

11. Skilbeck, J. and Cruickshank,C. (1997), A framework for evaluating technology management process, Innovation in Technology Management. The Key to Global Leadership, MOT 97 International Association for Management of Technology Conference, Gothenburg, Sweden, June.

12. Sripaipan, C.H,  (1990) Constraints to technology development in a rapidly growing economy: the case of Thailand, TDRI Quarterly Review, Vol. 5, Issue. 5.

13. WIPO; (2010) National office for technology acquisition and promotion (notap) , basic issues in negotiating technology transfer agreements.

14. Yanez, M., Khalil, T.M. and Walsh, S.T. (2010) IAMOT and education: Defining a Technology and Innovation Management (TIM) Body of Knowledge (BOK) for Graduate Education (TIM Bok). Technovation, Vol. 30, Issue. 7.

 

ج. تارنماها

14.http://www.pmulcahy.com/wheeled_apcs/israeli_wheeled_apcs.htm

15.http://www.pmulcahy.com/light_uv/israeli_luv.htm

20.http://en.wikipedia.org/wiki/Humvee_manufacturing_in_China

21.http://en.wikipedia.org/wiki/LIV_(SO)_Serval

23.http://en.wikipedia.org/wiki/URO_VAMTAC

24.http://en.wikipedia.org/wiki/Renault_Sherpa_2

25.http://en.wikipedia.org/wiki/Agrale_Marru%C3%A1

26.http://en.wikipedia.org/wiki/Tarpan_Honker

28.http://pl.wikipedia.org/wiki/Honker

31.http://www.military-today.com/trucks/kohkidohsha.htm