الگوی کاربردی‌ کردن اخلاق اسلامی در سازمان‌های نظامی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه تهران، ایران

2 عضو هیئت علمی دانشگاه امام علی(ع) تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری دانشگاه تهران، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف ارائه الگویی جهت کاربردی‌ کردن اخلاق بر اساس نظریه داده‌بنیاد در حوزه نیروهای مسلح ج.ا.ایران انجام شد. در تحقیق حاضر از روش‌های پژوهش کیفی استفاده شد و به‌منظور گردآوری اطلاعات از روش مصاحبه نیمه‌­ساختاریافته، استفاده گردید. برای انتخاب نمونه‌های مصاحبه، از روش نمونه‌گیری هدفمند و به­‌شکل مشخص تکنیک گلوله برفی به­‌کارگرفته شد و مصاحبه تا زمانی ادامه یافت که داده‌­ها به اشباع نظری برسد و این امر در مصاحبه 17 محقق گردید. درنهایت با گردآوری اطلاعات به­‌دست آمده بر اساس نظریه داده‌بنیاد در طی سه مرحله کدگذاری (باز، محوری و انتخابی) الگوی جامع کاربردی کردن اخلاق در نیروهای مسلح ج.ا.ایران طراحی و ارائه شد که این الگو دارای سه مقوله اصلی (اساس فرماندهی اخلاق­‌مدار، ارکان فرماندهی اخلاق­‌مدار، عملکرد فرماندهی اخلاق­‌مدار) و مجموعه­‌ای از مقوله­‌های فرعی شامل اعتقادات فرماندهی، تمایلات و نظام حساسیت­‌های فرماندهی، تعاملات فرماندهی، شناخت فرماندهی، ارزیابی فرماندهی، سنجش و ترازیابی فرماندهی، توانایی فرماندهی، مهارت فرماندهی، تجربه فرماندهی، همدلی، همفکری، همکاری، صیانت، عدالت، اقتدار، دانش راهبردی، دانش عملیاتی، دانش فنی، تولید و پرورش نیروی انسانی، تولید و ساخت ابزار و تجهیزات، تولید و توسعه مقدورات و منابع، تخصیص عادلانه نیروی انسانی، توزیع علمی ابزار و تجهیزات، تخصیص مناسب مقدورات و منابع، به­‌کارگیری مناسب نیروی انسانی، استفاده مناسب از ابزار و تجهیزات، مصرف مقتصدانه مقدورات و منابع می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


الف. منابع فارسی

1. امام خامنه‌ای، نرم­افزار حدیث ولایت، قم، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی نور. بیانات فرمانده معظم کل قوا، قابل دسترس در وب­گاه اینترنتی به آدرس:  www.khamenei.ir

2. ال­‌استوارت، براون، (2000)، مدیریت منابع انسانی، ترجمه محمد اعرابی و مرجان فیاضی، تهران، انتشارات مهکامه.
3. اردکانی، رضا، (1391)، اخلاق در عصر مدرن، تهران، انتشارات سخن.
4. اردستانی، حسین، (1379)، تجزیه و تحلیل جنگ ایران و عراق‌: جلد سوم: تنبیه متجاوز، تهران، انتشارات پژمان.
5. درویشی، فرهاد و گروه نویسندگان، (1378)، تجزیه و تحلیل جنگ ایران و عراق (ریشه‌های تهاجم) علل و زمینه شروع جنگ، مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ (جلد اول).
6. آرمسترانگ، مایکل، (1391)، مدیریت استراتژیک منابع انسانی، ترجمه محمد صائبی، تهران، مرکز آموزش مدیریت دولتی ریاست جمهوری.
7. بهاری‌فر، علی و مهدی جواهری، (1389)، بررسی پیامدهای ارزش‌های اخلاقی سازمان، ماهنامه توسعه انسانی، شماره 28.
8. حسن­‌بیگی، ابراهیم، (1390)، مدیریت راهبردی، تهران، انتشارات سمت و دانشگاه عالی دفاع ملی.
9. بیابانگرد، ا، (1388)، روش‌­های تحقیق در روان­شناسی و علوم تربیتی، تهران، نشر دوران.
10. حسینی، سیدیعقوب، (1387)، تاریخ نظامی جنگ تحمیلی (زمینه‌های بروز جنگ)، تهران، با همکاری هیئت معارف جنگ شهیدصیاد شیرازی.
11. دیوید، فرد.آر، (1384)، مدیریت استراتژیک، ترجمه علی پارساییان و محمد اعرابی، تهران، دفتر پژوهش‌های فرهنگی.
12. ردمن، تام و آدریان ویلیکنسون، (2003)، مدیریت منابع انسانی پیشرفته، ترجمه میرعلی سیدنقوی و امیر ختایی، انتشارات مهکامه.
13. روشندل، جلیل، (1370)، تحول در مفهوم استراتژی، مجموعه مقالات اولین سمینار بررسی تحول مفاهیم، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بین­‌المللی وزارت امور خارجه.
14. زاچرل، دونالد، (1389)، تأثیر انقلاب اسلامی بر ارتش ایران، ترجمه عسگر قهرمان‌پور، فصلنامه نگین ایران، شماره 32.
15. سیدنقوی، میرعلی، اکبر حسن­‌پور و زهرا احسامی، (1390)، مدیریت استراتژیک عملکرد کارکنان از تئوری تا عمل، تهران، مؤسسه کتاب مهربان.
16. سالارزهی، حبیب­‌اله و حبیب ابراهیم­‌پور، (1391)، فصلنامه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، دوره 4، شماره 9.
17. سنجقی، محمدابراهیم، علی فرهی و مجید زین­‌الدینی، (1393)، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال دوازدهم، شماره 45.
18. شعبانیان، سعید، (1389)، فرازهایی از اندیشه‌های مقام معظم رهبری در رابطه با نظارت، کنترل، ارزیابی و بازرسی، تهران، دانشگاه افسری امام علی(ع).
19. صانعی، دره‌­بیدی، (1377)، فلسفه اخلاق و مبانی رفتار، تهران، انتشارات سروش.
20. تامسن، مل، (1394)، علم اخلاق، ترجمه مسعود قاسمیان، تهران، فرهنگ جاوید.
21. فیروزآبادی، سیدحسن، (1391)، دفاع مقدس رخداد عظیم، تهران، مؤسسه مطالعات فرهنگی مستشهدین وصال.
22. قراملکی، احمد و مریم حسینی، (1391)، کارایی و اثربخشی در برنامه‌های آموزشی، نشریه اخلاق در سازمان، شماره 17.
23. قراملکی، احمد، (1393)، اخلاق حرفه­‌ای، نشر مجنون.
24. قراملکی، احمد و محسن حیدریان، (1393)، اخلاق حرفه‌ای در فناوری اطلاعات با رویکرد کاربردی، تهران، انتشارات سازمان مدیریت صنعتی.
25. لیپست، مارتین، (1385)، ترجمه کامران خانی و نورالله مرادی، تهران، چاپ سوم، انتشارات وزارت امور خارجه.
26. ابطحی، حسین، (1390)، مدیریت منابع انسانی از تئوری تا عمل، انتشارات فوژان.
27. میرسپاسی، ناصر، (1371)، مدیریت منابع انسانی و روابط کار، تهران، چاپ دهم، انتشارات چاپ نقش جهان.
28. نیگل، تامس، ویلیم فرانکنا و ریچارد برنت، (1392)، دانشنامه فلسفۀ اخلاق، ترجمۀ انشاءالله رحمتی، تهران، نشر سوفیا.
29. وستون، آنتونی، (1392)، راهنمای اخلاقعملی: چگونه در باب مسائل عملی اخلاق خلاقانه نیندیشیم، ترجمۀ راضیه سلیم‌زاده، انتشارات ققنوس.
30. هالستی، کی.جی، (1373)، مبانی تحلیل سیاست بین‌­الملل، ترجمۀ بهرام مستقیمی و مسعود طارم‌­سری، انتشارات وزارت امور خارجه.
31. ضیایی، محمدصادق، عباس نرگسیان و منیژه کیامنفرد، (1388)، بررسی رابطه بین زبان اقتدار با مشروعیت دولت‌ها: (تحلیل گفتمان انتقادی سخنان امام خمینی(ره)، فصلنامه مدیریت دولتی، دوره 1، شماره 3.

 

ب. منابع انگلیسی

  1. Akcakayalioglu, C, (1998), Ataturk, Komutan, Inkilapci ve Devlet Adamı Yonleriyle, 3th Ed, General Staff Press, Ankara.
  2. Augustine, N.R, (2000), Onlemeye Calıstıgınız Krizi Yonetmek, Interpret by Salim Atay, Crises Management, Harvard Business Review outstanding, Istanbul, MESS Issue No: 328,.
  3. Begec, S, (1999), Modern Liderlik Yaklaşımları ve Piyade Okul Komutanlıgında Yapılan Uygulaması, Unpublished Master Thesis, Gebze High Technology Institute, Gebze.
  4. Kotter. John P, (1990), What Leaders Really Do. Harvard Business Review
  5. Taylor, Robert L, & William E. Rosenbach. eds, (1984),  Military Leadership: In U.S. Department o f the Army, (1998), Army Regulation 600-20: Army Command
  6. G. STEWART, WILLIAM, (2000), PERCEPTIONS OF LEADERSHIP AND MANAGEMENT,IN THE ARMED FORCES OF THE UNITED STATES, Norman, Oklahoma.
  7. Schhgaldix Nikola, (1989), The Iranian Military And The Islamic Republic, New York :RandCorporation,