شناخت و برآورد تهدیدهای خارج از حوزه مأموریت ارتش ج.ا.ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی و دکترای امنیت ملی

2 دکترای مدیریت دفاعی و تحلیل‎گر محیط بین‌الملل

3 دکترای مدیریت رسانه و تحلیل‎گر مسائل راهبردی

4 دانشجوی دکترای مدیریت و برنامه‎ریزی فرهنگی دانشگاه آزاد واحد تهران شمال

چکیده

هدف از انجام این تحقیق، شناخت و ارزیابی تهدیدهای آتی (افق چشم‌انداز) خارج از حوزه مأموریت‎های آجا می‌باشد. این تحقیق به‌دنبال پاسخگویی به این سؤال است که مهم‌ترین تهدیدهای ج.ا.ایران که مقابله با آنها در حوزه مأموریت آجا نمی‌باشد، اما ممکن است آجا را درگیر نمایند، در افق 1404 کدامند؟ در این پژوهش برای تجزیه‌وتحلیل ‎و اعتبارسنجی داده‎های گرد‎آوری شده، از آمار توصیفی و روش تحلیل نظام‎مند استفاده شده است. روش انجام تحقیق، توصیفی و نوع آن کاربردی بوده و تبیین مبانی نظری و عوامل مؤثر بر تهدیدها با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و روش میدانی با برگزاری جلسات خبرگی و مصاحبه با صاحبنظران و ابزار پرسشنامه صورت گرفته است. جامعه آماری تحقیق شامل ‌60 نفر از صاحبنظران نظامی و کارشناسان نیروهای مسلح و مراکز امنیت‌پژوهی، علمی و دانشگاهی با حداقل 25 سال خدمت، 45 سال سن، مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد بوده است. نتیجه تحقیق نشان می‌دهد که تهدیدهای سایبری، تهدیدهای جدایی‌طلبی اقوام، تهدید قاچاق مواد مخدر و تهدیدهای زیست‌محیطی مهم‌ترین تهدیدهایی هستند که آجا خارج از مأموریت‎های تصریحی خود در آینده با آنها مواجه خواهد شد.

کلیدواژه‌ها


1. افتخاری، اصغر (1380) ساخت دولت امنیت ملی، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال چهارم، شماره 3.

2. افتخاری، اصغر (1383) مرزهای گفتمانی نظریه اسلامی امنیت، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال 7، شماره 3.

3. افتخاری، اصغر (1385) کالبدشکافی تهدید، تهران: دانشگاه امام حسین(ع).

4. افتخاری، اصغر (1386 ) برآورد تهدیدات؛ رویکردی سیستمی، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.

5. بوزان، باری (1378) مردم، دولت‌ها و هراس، ترجمه پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.

6. بهزادی، حمید (1368) اصول روابط بین‌الملل و سیاست خارجی، تهران: انتشارات دهخدا.

7. چگنی، حسن (1372) طرح‌ریزی استراتژیک نظامی و برنامه‌ریزی دفاعی، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.

8. حسینی، حسین (1374) استراتژی؛ مفاهیم و کارکرد‌ها، فصلنامه سیاست دفاعی، دوره 5، شماره 9.

9. درویشی سه‌تلانی (1374) تهدیدات امنیت ملی یک چارچوب نظری، فصلنامه سیاست دفاعی، سال سوم، شماره 10 و 11.

10. روشندل،جلیل (1374) امنیتملیونظامبین‌الملل، تهران:انتشاراتسمت.

11. ره‌پیک، سیامک (1387) تهدیدات قدرت ملی شاخص‌ها و ابعاد، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.

12. ره‌پیک، سیامک (1387) نظریه امنیت در جمهوری اسلامی ایران، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.

13. رهنما، سعید (1357) شرکت‌های چندملیتی و کشورهای توسعه‌نیافته، تهران: بی‌تا.

14. ساندرز، دیوید (1381) الگوهای بی‌ثباتی سیاسی، ترجمه حمید امانت،‌ تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.

15. سیف‌زاده، سیدحسین (1367) جزوه توسعه و نوسازی سیاسی، تهران: دانشگاه تهران.

16. صادقی، رضا (1386) الگوی برآورد تهدیدات داخلی، تهران: مرکز مطالعات دفاعی و راهبردی.

17. عبدالله‌‌خانی، علی (1382) نظریة امنیت، تهران: انتشارات مؤسسه مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر.

18. عصاریان نژاد، حسین (1382) جویشی بر امنیت ملی، تهران: دانشکده علوم‌ و فنون‌ فارابی.

19. قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1368.

20. لطفیان، سعیده (1373) جزوه استراتژی، تهران: دانشکده فرماندهی و ستاد سپاه.

21. مرادیان، محسن (1385) درآمدی بر ابعاد و مظاهر تهدیدات، تهران: انتشارات راشا.

22. مرادیان، محسن (1397) درآمدی بر درک امنیت ملی و ماهیت تهدیدات، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.