الگوی توسعه نقش‌های نیروی دریایی ارتش ج.ا.ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکترای مدیریت راهبردی (نظامی)، استادیار دانشگاه دریایی امام خمینی(ره)

2 دانشجوی دکترای مدیریت بازرگانی، دانشگاه آزاد سمنان

چکیده

پیش از استقرار نیروی دریایی ارتش ج.ا.ایران در سواحل مکران، این نیرو نقش‌هایی را که ویژه نیروی دریایی آب‌های ساحلی بود را بر عهده داشت؛ اما پس از استقرار در سواحل مکران، محیط جدیدی (در هر دو حوزه داخلی و خارجی) پیش ­روی نیروی دریایی ارتش ج.ا.ایران قرار گرفت. به‌گونه‌ای­ که فرصت‌ها، تهدیدها، نقاط قوت و نقاط ضعف در محیط جدید تغییر یافته و نقش‌هایی که این نیرو پیش‌تر برعهده داشت، نیازهای محیط جدید را تأمین نمی‌کرد؛ بنابراین پژوهشگران بر آن شدند تا با انجام پژوهشی، الگوی مناسب توسعه نقش‌های نیروی دریایی راهبردی ارتش ج.ا.ایران را تدوین نمایند. در این پژوهش که با بهره‌ گیری از روش موردی و زمینه‌ای انجام شد، گرد‌آوری داده‌ها با استفاده از روش‎های کتابخانه‎ای و میدانی انجام و در ابتدا خروجی ابزارهای مطالعه منابع، مصاحبه و مشاهده، منجر به تعیین الگوی مفهومی اولیه توسعه نقش‌های نیروی دریایی شد. در گام بعدی ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های انتخاب‌ شده برای توسعه نقش‌های نیروی دریایی در قالب پرسشنامه میان خبرگان منتخب از جامعه نمونه توزیع و پس از استانداردشدن پرسشنامه، پرسشنامه استاندارد در جامعه نمونه به تعداد 80 نفر توزیع و داده‌های به‌دست‌آمده با استفاده از ابزارهای کمی و کیفی و بهره‌گیری از آمار توصیفی و استنباطی و نرم‌افزار SPSS، KMO و بارتلت مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت و تعداد 4 مؤلفه برای توسعه نقش‌های نیروی دریایی در سواحل مکران و دریاهای مجاور آن با عنوان­ نقش‌های نظامی، انتظامی (پلیسی)،‌ دیپلماتیک (سیاسی) و بشردوستانه و مردم ­یاری انتخاب شد. همچنین برای هر مؤلفه نیز شاخص‌هایی معین‌شده که مجموعه مؤلفه‌ها و شاخص‌ها، الگوی توسعه نقش‌های نیروی دریایی را به ­دست داده است.

کلیدواژه‌ها


الف. منابع فارسی

1. امام خامنه‌ای(مدظله‌العالی)، مجموعه بیانات، قابل دسترسی در: www.khamenei.ir

2. بیلیس، جان، الیوت کوهن، کالین گری و جیمز. جی. ویرتز، (1383)، استراتژی در جهان معاصر مقدمه‌ای بر مطالعات استراتژیک، ترجمه کابک خبیری، تهران: ابرار معاصر تهران.

3. دفتر آمایش و برنامه‌ریزی منطقه‎ای، (1383)، مقایسه دو نیمه شمال‌غربی و جنوب شرقی ایران، تهران: سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی.

4. دیوید، فرد. آر، (1398)، مدیریت استراتژیک، ترجمه علی پارساییان، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.

5. لطفی، حیدر، هاشم منفرد، فرامرز نصری و بازرگان امیری، (1395)، نقش مدیریت یکپارچه مناطق ساحلی (ICZM) در ارتقای امنیت ملی ج.ا.ایران، فصلنامه جغرافیا (برنامه­‌ریزی منطقه­‌ای)، سال هفتم، شماره 1.

6. معینی، صغری، (1370)، فرهنگ واژه‌ها و اصطلاحات مدیریت و سازمان، تهران، دفتر تشکیلات و طبقه‌بندی مشاغل وزارت کشاورزی.

 

ب. منابع انگلیسی

  1. BR 1806, (2006), British Maritime Doctrine, 3rd Edition.
  2. Mahan, Alfred. T, (2004), The Influence of Sea Power upon History, Dover Publications. Available at: www.gutenberg.org- September 26, -[eBook #13529].