بررسی آسیب‌پذیری‌ها و نقاط ضعف راهبردی بازیگران نظام سلطه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشگاه تهران

2 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن

3 وزیر محترم دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و استادیار دانشگاه مالک اشتر

4 استادیار دانشگاه امام حسین(ع)

5 پژوهشگر مدیریت راهبردی

چکیده

درک آسیب‌پذیری‌های راهبردی آمریکا و رژیم صهیونیستی بدون توجه به چگونگی و فرایندهای کاربرد قدرت، قابل تبیین نمی‌باشد. بخش قابل توجهی از نشانه‌های آسیب‌پذیری آمریکا و رژیم صهیونیستی ناشی از چالش‌های درون‌ساختاری، مداخله‌گرایی فزاینده و اقدام‌های یکجانبه در محیط منطقه‌ای و بین‌المللی است. نویسندگان برای اعتبارسنجی یافته‌های نظری خود، 100 پرسشنامه با 28 سؤال بسته طراحی نموده و در اختیار نخبگان دانشگاهی، دفاعی، امنیتی و دیپلماتیک قرار دادند. از این گروه، 50 نفر که بیشتر آن‌ها دارای تحصیلات تکمیلی و دارای جایگاه شغلی نظامی، دیپلمات و استاد دانشگاه می‌باشند، به پرسشنامه پاسخ دادند. یافته‌های مقاله نشان می‌دهد بحران اقتصادی، تضادهای اجتماعی، رویارویی نخبگان در سیاستگذاری راهبردی، بحران فرهنگی و اختلاف‌نظر قدرت­‌های بزرگ در موضوع‌های منطقه­‌ای نشانه­‌هایی از فرسایشی است که زمینه­‌ساز تغییر در هندسه قدرت نظام جهانی محسوب می­‌شود.

کلیدواژه‌ها


الف. منابع فارسی

1. آیکنبری، جان (1382)، تنها ابرقدرت: هژمونی آمریکا در قرن 21، ترجمه عظیم فضلی­‌پور، تهران، مؤسسه ابرار معاصر.

2. ابوالفتح، امیرعلی و آرزو قلی­‌پور (1382)، برآورد راهبردی ایالات متحده آمریکا، تهران، انتشارات ابرار معاصر.

3. برژینسکی، زبیگنیو (1386)، انتخاب: سلطه یا رهبری، ترجمه امیرحسین نوروزی، تهران، نشر نی.

4. برژینسکی، زبیگنیو (1392)، چشم‌انداز استراتژیک؛ آمریکا و بحران قدرت جهانی، ترجمه سعید حاجی‌ناصری و سیدفرید‌الدین حسینی‌مرام، تهران، نشر میزان.

5. بنت، بروسلی (1383)، پاسخ به تهدیدهای نامتقارن، ترجمه سیدمحمد کمال سروریان، تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی.

6. حسین‌زاده، اسماعیل (1389)، اقتصاد سیاسی نظامی­‌گری آمریکا، ترجمه پرویز امیدوار، تهران، نشر نی.

7. خسروی، غلامرضا (1389)، سیاست خارجی بوش در مقابل جمهوری اسلامی ایران، مندرج در: غرایاق زندی و دیگران، سیاست خارجی آمریکا پس از 11 سپتامبر، تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی.

8. روزنا، جیمز (1374)، علوم سیاسی در دنیای کوچک‌شده، در: جیمز باربری و مایکل اسمیت، ماهیت سیاست‌گذاری خارجی، ترجمه و تدوین سیدحسین سیف‌زاده، تهران، نشر قومس.

9. روزنا، جیمز (1380)، امنیت در جهان آشو‌ب‌زده، ترجمه علیرضا طیب، تهران، نشر نی.

10. زکریا، فرید (1388)، جهان پساآمریکایی، ترجمه احمد عزیزی، تهران، نشر هرمس.

11. فریدمن، توماس (1390)، جهان مسطح است، ترجمه احمد عزیزی، تهران، نشر هرمس.

12. هانتینگتون، ساموئل (1384)، چالش‌های هویت در آمریکا، ترجمه محمودرضا گلشن‌پژوه و دیگران، تهران، انتشارات ابرار معاصر تهران.

13. هانسن، رابرت (1390)، راهبردهای امنیتی و نظم جهانی آمریکایی، ترجمه امیر نیاکوئی و احمد جانسیز، رشت، اداره چاپ و انتشارات دانشگاه گیلان.

 

ب. منابع انگلیسی

  1. Blum, William (2002), The Pardon of American Power: Why the World’s Superpower Can’t Go It Alone, New York, Oxford University Press.
  2. Brzezinski, Zbigniew (September/October 2009), “An Agenda for NATO”, Foreign Affairs.
  3. Clemons, Steve (20 September 2010), “U.S. Mideast Arms Deal Aims to Stop Attack on Iran”, Financial Times
  4. Cole, Iuan (2009), Engaging the Muslim World, New York, Palgrare MacMillan.
  5. Dalby, Simon (2002), Environmental Security, Minneapolis, University of Minnesota Press.
  6. Devdariani, J (25 August 2004), “Pulling back Troops, Georgia calls for European Help”, Central Asia – Caucasus Analyst, available at: www.cacianalyst.org/view article.php? Articleid=26 10 (accessed 25 August 2004).
  7. Gause, Gregory (Summer 2007), “Threats and Threat Perceptions in the Persian Gulf Region”, Middle East Policy, Vol. 14, No. 2.
  8. Hass, Richard (May/June 2008), “The Age of Non Polarity”, Foreign Affairs, No. 3. Vol. 8.
  9. Holtom, Paul (2010), Arms Transfer to Europe and Central Asia, Stockholm, Stockholm International Peace Research Institue Press.
  10. Kelly, Robert E. (2007), “Security Theory in the New Regionalism”, International Studies Review, No 9.
  11. O'Hanlon, Michael (2009), Expanding Global Military Capacity for Humanitarian Intervention, Washington, The Brookings Institute Press.
  12. Weitz, Richard (Fall 2010), "The Limits of Partnership: China, NATO and the Afghan War", China Security.